22A Act Issues In Telangana

22 ఏ చట్టం తో మన భూములకు సమస్య ఏమిటి ?

22-A అసలు ఏమిటి?

Registration Act, 1908 లోని Section 22-A ప్రకారం, కొన్ని రకాల భూములు/ఆస్తులను ప్రభుత్వం “Prohibited Properties” (నిషేధిత ఆస్తులు) జాబితాలో ఉంచవచ్చు.

దీని ముఖ్య ఉద్దేశం — ప్రభుత్వానికి చెందిన లేదా చట్టపరంగా బదిలీ చేయకూడని భూములు అక్రమంగా అమ్ముడుపోకుండా నిరోధించడం.

ఉదాహరణకు:

ఒక భూమి ప్రభుత్వానికి చెందినదైతే, ఎవరైనా దాన్ని ప్రైవేట్ వ్యక్తికి అమ్మడానికి ప్రయత్నిస్తే, రిజిస్ట్రేషన్ కార్యాలయం ఆ అమ్మకాన్ని రిజిస్టర్ చేయకుండా ఆపవచ్చు.

మరి వివాదం ఎక్కడ వచ్చింది?

ఇక్కడే అసలు సమస్య.

ఒక వ్యక్తి దగ్గర 30 సంవత్సరాలుగా తన పేరుతో ఉన్న 2 ఎకరాల ప్రైవేట్ భూమి ఉందనుకుందాం.

ఆ వ్యక్తి:

పట్టాదారు పాస్‌బుక్ కలిగి ఉన్నాడు
రిజిస్ట్రేషన్ డాక్యుమెంట్లు ఉన్నాయి
పన్నులు చెల్లిస్తున్నాడు
భూమిని ఇన్ని సంవత్సరాలుగా ఉపయోగిస్తున్నాడు

కానీ రెవెన్యూ/రిజిస్ట్రేషన్ రికార్డుల్లో ఏదో కారణంగా ఆ సర్వే నంబర్ 22-A prohibited listలోకి వెళ్లింది.

అప్పుడు ఆ వ్యక్తి తన భూమిని అమ్మడానికి వెళ్తే:

“ఈ భూమి 22-Aలో ఉంది. రిజిస్ట్రేషన్ చేయలేం” అని చెప్పవచ్చు.

అంటే వ్యక్తి దగ్గర భూమికి సంబంధించిన పత్రాలు ఉన్నప్పటికీ, రిజిస్ట్రేషన్ సిస్టమ్‌లో ఆ భూమిపై నిషేధం ఉండటం వల్ల లావాదేవీ ఆగిపోతుంది.

22-Aలో ఏ భూములు సాధారణంగా ఉంటాయి?

చట్టపరమైన కేటగిరీలను బట్టి వివిధ రకాల భూములు 22-A పరిధిలోకి రావచ్చు. ఉదాహరణకు:

ప్రభుత్వ భూములు
Assigned lands — ప్రభుత్వం నిర్దిష్ట షరతులతో పేదలకు/అర్హులకు కేటాయించిన భూములు
Endowment lands — దేవాదాయ శాఖకు సంబంధించిన భూములు
Waqf properties — వక్ఫ్ ఆస్తులు
కొన్ని ఇతర చట్టపరంగా బదిలీ చేయరాని లేదా వివాదాస్పద ఆస్తులు

అయితే ప్రతి 22-A భూమి ఒకే రకమైన భూమి కాదు. అది ఏ కారణంతో 22-Aలో చేర్చబడిందో తెలుసుకోవడం చాలా ముఖ్యం.

అసలు తెలంగాణలో ఎందుకు పెద్ద సమస్య అయింది?

ఇది కేవలం “భూమి 22-Aలో ఉంది” అనే విషయం మాత్రమే కాదు.

తప్పుగా 22-Aలో చేర్చబడిన ప్రైవేట్ భూములు అన్నది పెద్ద సమస్యగా మారింది.

పాతకాలంలో భూములకు సంబంధించిన రికార్డులు అనేక శాఖల్లో, వివిధ రూపాల్లో ఉండేవి.

ఉదాహరణకు:

పాత రికార్డు → కొత్త రెవెన్యూ రికార్డు → సర్వే నంబర్ మార్పు → subdivision → కొత్త పట్టా → రిజిస్ట్రేషన్ రికార్డు

ఈ ప్రక్రియలో ఎక్కడైనా తప్పు జరిగితే, ఒక ప్రైవేట్ భూమి కూడా తప్పుగా prohibited listలో కనిపించే అవకాశం ఉంటుంది.

ఒక ఉదాహరణ చూద్దాం

రామయ్య దగ్గర Survey No. 100లో 5 ఎకరాల భూమి ఉందనుకుందాం.

తర్వాత Survey No. 100ను:

100/A
100/B
100/C

గా విభజించారు.

అందులో 100/C మాత్రమే ప్రభుత్వ భూమి అనుకుందాం.

కానీ రికార్డులు update చేసేటప్పుడు మొత్తం Survey No. 100నే prohibited listలో పెట్టారని ఊహించండి.

అప్పుడు 100/A, 100/Bలో ఉన్న నిజమైన ప్రైవేట్ యజమానులు కూడా సమస్యలో పడవచ్చు.

వాళ్లు:

“మా భూమి ప్రభుత్వ భూమి కాదు. మా దగ్గర రిజిస్ట్రేషన్ పత్రాలు ఉన్నాయి.”

అని చెబుతారు.

కానీ రిజిస్ట్రేషన్ సిస్టమ్‌లో 22-A restriction ఉండటంతో అమ్మకం ఆగిపోవచ్చు.

ఇలాంటి record mismatchలే 22-A వివాదంలో ప్రధానంగా చర్చకు వస్తున్న అంశాల్లో ఒకటి.

దీనివల్ల సాధారణ ప్రజలకు ఏమి ఇబ్బంది?

ఒక భూమి 22-Aలో ఉంటే, దాని మీద సాధారణంగా sale registration చేయడంలో సమస్య వస్తుంది.

దీని వల్ల:

భూమిని అమ్మలేరు లేదా రిజిస్ట్రేషన్ ఆగిపోవచ్చు
కొనుగోలుదారుడు వెనక్కి తగ్గవచ్చు
బ్యాంకు loan విషయంలో సమస్య రావచ్చు
భూమి విలువ తగ్గే అవకాశం ఉంటుంది
ఇప్పటికే agreement చేసుకున్నవారికి ఇబ్బంది రావచ్చు
కుటుంబ ఆస్తిని బదిలీ చేయడంలో సమస్యలు రావచ్చు

ముఖ్యంగా “నా దగ్గర valid documents ఉన్నా ఎందుకు registration కావడం లేదు?” అనే ప్రశ్న వస్తుంది.

22-Aలో ఉండటం అంటే భూమి ప్రభుత్వం సొంతమా?

అవసరం లేదు.

ఇది చాలా ముఖ్యమైన విషయం.

ఒక భూమి 22-A prohibited listలో కనిపిస్తే, దాని అర్థం వెంటనే:

“ఈ భూమి ప్రభుత్వ భూమే”

అని తేల్చలేం.

ఎందుకు 22-Aలో చేర్చారు? అనేది ముందుగా చూడాలి.

ఉదాహరణకు:

Government land కారణంగానా?
Assigned land కారణంగానా?
Waqf కారణంగానా?
Endowment కారణంగానా?
Court order కారణంగానా?
పాత రికార్డు తప్పిదం వల్లనా?

ఇది తెలుసుకున్న తర్వాతే తదుపరి చర్య నిర్ణయించాలి.

22-A నుంచి భూమిని తొలగించవచ్చా?

తప్పుగా చేర్చబడిన భూమి అయితే, దాన్ని తొలగించడానికి చట్టపరమైన/పరిపాలనా మార్గాలు ఉన్నాయి.

సాధారణంగా సంబంధిత రికార్డులు పరిశీలించి, అవసరమైన పత్రాలతో సంబంధిత రెవెన్యూ/రిజిస్ట్రేషన్ అధికారులను సంప్రదించాల్సి ఉంటుంది.

మీ దగ్గర ఉన్న పత్రాలు చాలా ముఖ్యమైనవి. ఉదాహరణకు:

Sale deed / registered document
Pattadar Passbook
Title documents
Revenue records
Mutation records
Survey records
EC (Encumbrance Certificate)
పాత రిజిస్ట్రేషన్ పత్రాలు
సంబంధిత అధికారుల orders

కానీ ఏ అధికారి వద్ద దరఖాస్తు చేయాలి, ఏ పత్రాలు కావాలి అనేది 22-Aలో భూమిని ఏ కారణంతో చేర్చారనే దానిపై ఆధారపడి ఉంటుంది.

ఒక ముఖ్యమైన తేడా

22-A సమస్య ≠ Land title dispute

ఇవి రెండూ వేర్వేరు విషయాలు కావచ్చు.

ఉదాహరణకు:

Case 1:
మీ దగ్గర భూమికి మంచి title ఉంది, కానీ రికార్డులో పొరపాటున 22-Aలో పెట్టారు.

→ ఇది ప్రధానంగా record/list correction సమస్య కావచ్చు.

Case 2:
మీరు భూమి మీద హక్కు ఉందని చెబుతున్నారు, కానీ ప్రభుత్వం లేదా మరొక వ్యక్తి కూడా అదే భూమిపై హక్కు చెబుతున్నాడు.

→ ఇది title dispute కావచ్చు; మరింత తీవ్రమైన చట్టపరమైన సమస్య కావచ్చు.

అందుకే “22-Aలో ఉంది” అని మాత్రమే విని భూమి ఎవరిదో నిర్ణయించకూడదు.

ఇప్పుడు రాజకీయ వివాదం ఎందుకు?

తెలంగాణలో కొంతమంది భూ యజమానులు తమ ప్రైవేట్ భూములు కూడా 22-A జాబితాలోకి వెళ్లాయని ఆరోపిస్తున్నారు.

దీనిపై ప్రతిపక్షాలు ప్రభుత్వాన్ని ప్రశ్నిస్తున్నాయి.

మరోవైపు ప్రభుత్వం పాత రికార్డులు, డేటా/రికార్డు తప్పిదాల వల్ల genuine property ownersకు ఇబ్బందులు వచ్చి ఉంటే వాటిని సరిచేస్తామని చెబుతోంది.

అందువల్ల ఇది ప్రస్తుతం మూడు అంశాల చుట్టూ తిరుగుతోంది:

1. అసలు 22-Aలో ఉండాల్సిన భూములు ఏవి?
2. తప్పుగా 22-Aలోకి వెళ్లిన ప్రైవేట్ భూములు ఏవి?
3. తప్పుగా చేర్చిన భూములను ఎలా తొలగించాలి?

చాలా సింపుల్‌గా చెప్పాలంటే

ఒక “Red List” ఉందని ఊహించుకోండి.

ప్రభుత్వం:

“ఈ జాబితాలో ఉన్న భూములను అమ్మడానికి/రిజిస్టర్ చేయడానికి అనుమతి లేదు”

అంటుంది.

ఇప్పుడు ఆ జాబితాలో నిజంగా ప్రభుత్వ భూములు ఉండాలి.

కానీ తప్పుగా ఒక సాధారణ వ్యక్తి భూమి కూడా ఆ జాబితాలోకి వెళ్లింది అనుకోండి.

ఆ వ్యక్తి:

“ఇది నా private property. ఎందుకు అమ్ముకోలేకపోతున్నాను?”

అంటాడు.

ఆ తప్పు జాబితా, దాని వల్ల private property transactions ఆగిపోవడం, వాటిని ఎలా సరిచేయాలనే దానిపైనే 22-A వివాదం ప్రధానంగా ఉంది.

మీకు కావాలంటే తర్వాత “నా Telangana భూమి 22-Aలో ఉందో లేదో Dharani/Bhu Bharatiలో ఎలా check చేయాలి + 22-A నుంచి removal కోసం ఏ officeకి వెళ్లాలి + application process” కూడా తెలుగులో వివరంగా చెబుతాను.